Kadınlar ve Kız Çocukları İçin Kapsayıcı Gelecekler İçin Bilim
2026 Uluslararası Bilimde Kadınlar ve Kız Çocukları Günü’nün (IDWGIS) teması ” Yapay Zeka, Sosyal Bilimler, STEM ve Finansın Sinerjisi: Kadınlar ve Kız Çocukları İçin Kapsayıcı Gelecekler İnşa Etmek “tir. Toplumlar artan eşitsizliklerle boğuşurken, yapay zeka (YZ), sosyal bilimler, Bilim, Teknoloji, Mühendislik ve Matematik (STEM) ve finansın entegrasyonu, kapsayıcı ve sürdürülebilir kalkınmayı hızlandırmak için dört ayaklı bir yaklaşım olarak ortaya çıkmaktadır.
Yapay zekâ, veri analizi, sağlık teşhisi, iklim modellemesi ve daha fazlası için güçlü araçlar sunmaktadır; ancak, hedefli müdahaleler olmadan, faydalarının kadınlar ve kız çocukları tarafından göz ardı edilme riski vardır. Sosyal bilimler içgörüleri, eşitlikçi politikaların, topluluk katılımının ve davranış değişikliği stratejilerinin tasarımına rehberlik ederek, STEM ve yapay zekâ yeniliklerinin marjinalleştirilmiş gruplara ulaşmasını sağlar. STEM disiplinleri, yapay zekâ çözümlerini geliştirmek, uygulamak ve sürdürmek için gereken teknik becerileri sağlarken, cinsiyet dengeli araştırma ekiplerini de destekler. Etki yatırımı, karma finansman ve cinsiyete duyarlı fonlar da dahil olmak üzere finansal mekanizmalar, kadın liderliğindeki yenilikleri ölçeklendirmek ve STEM eğitimini, araştırma ve geliştirmeyi (Ar-Ge) sürdürülebilir bir şekilde finanse etmek için sermayenin kilidini açar.
Bu dört alanı bir araya getirmek, dijital becerilerdeki cinsiyet eşitsizliklerini kapatarak, kadın öncülüğündeki girişimleri teşvik ederek, cinsiyete duyarlı yapay zeka yönetişimini geliştirerek ve sosyal kapsayıcılığı performans ölçütü olarak benimseyen finansmanı harekete geçirerek, kalıcı engelleri ortadan kaldırmaya yardımcı olabilir.
Biliyor musunuz?
- Küresel olarak, genç kadınların yükseköğrenime devam etme olasılığı genç erkeklerden daha yüksek; ortaokulu bitirdikten sonraki beş yıl içinde kadınların %46’sı, erkeklerde ise bu oran %40. Ancak kadınlar bilim mezunlarının sadece %35’ini oluşturuyor.
- Kadınlar dünya çapında bilimsel araştırmalarda hâlâ yeterince temsil edilmiyor. 2022’de araştırmacıların sadece %31,1’i kadındı; bu da alandaki kalıcı cinsiyet eşitsizliklerini vurguluyor.
- Kuantum sektöründeki iş başvurularının %2’sinden azı kadın; yani her 54 başvurudan sadece biri kadın. Dahası, kuantum şirketlerinin %80’inde üst düzey kadın yönetici bulunmadığı bildiriliyor.
- Su ile ilgili disiplinlerdeki binlerce bilimsel makaleden 100’den azı cinsiyet veya kadın ve hidroloji konularını birlikte ele almıştır. 2022’de, en iyi 21 hidroloji dergisinden dokuzu cinsiyete atıfta bulunan hiçbir makale yayınlamazken, geri kalanlar yalnızca 1 ila 14 arasında makale yayınlamıştır.
- Yapay zeka gibi en ileri teknoloji alanlarında, profesyonellerin sadece beşte biri (%22) kadındır.
https://www.un.org/en/observances/women-and-girls-in-science-day
