YZR Editörünün notu: Nükleer Santralların insan, çevre, iklim gibi bilimsel kurallara uygun olarak planlanması, IAEA Uluslararası Atom EnerjisiAjansı yönetmeliklerine uygun olması zorunludur. Bu kuralların lokal devletler, hükümetler tarafından gevietilmesi mümkün olmamalıdır. Her koşulda IAEA tarafınan denetlenmelidir. Örneğin üretim süreci ve nükleer santrallarda yapılacak önceden belirtilmiş üretim sürecinin uzatılması gibi. YZR olarak , IAEA’nın denetimi dışında, nükleer santralların üretimini hızlandırmak, bilimsel üretim zamanlamasını kısaltacak lokal ticari kurallarının devreye girmemesi zorunlu olmalıdır.. Bu bakış açısı ile her yeniliğin, her değişikliğin IAEA tarafından onaylanmasını savunulması gerekmektedir.
17–18 Eylül 2026 | Paris, Fransa
Yeni Nükleere Doğru Yol Haritaları Konferansı – 2026
Nükleer Endüstri Bildirisi
Nükleer Endüstri Bildirisi
OECD ülkelerindeki nükleer enerji sektörlerini temsil eden sanayi kuruluşları olarak, OECD Nükleer Enerji Ajansı ve ABD Enerji Bakanlığı tarafından 2026 yılında ortaklaşa düzenlenen “Yeni Nükleere Doğru Yol Haritaları Konferansı” kapsamında dördüncü yıl üst üste Paris’te bir araya geliyoruz. Nükleer teknolojinin barışçıl kullanımını tüm insanlığın yararına geliştirme konusundaki kararlılığımızı yeniden teyit ediyoruz.
Değişen jeopolitik ortam ve giderek artan enerji güvenliği endişeleri karşısında aşağıdaki hedeflere bağlılığımızı sürdürüyoruz:
- nükleer tesislerin güvenli ve verimli bir şekilde işletilmesine devam edilmesi;
- endüstriyel rekabet gücünü ve ekonomik büyümeyi güçlendirmek amacıyla güvenilir, karşılanabilir ve dayanıklı elektrik ve ısı sağlanması;
- ülkeler daha yüksek enerji güvenliği ve bağımsızlığı ararken ve iklim değişikliği hedeflerine ulaşmaya çalışırken temiz nükleer enerjinin yaygınlaştırılmasının desteklenmesi.
Hükümetleri; nükleer santrallerin işletme ömürlerinin uzatılması, kapasite güncellemeleri, nükleer santrallerin yeniden devreye alınması ve yeni nükleer enerji tesislerinin kurulması da dahil olmak üzere, ekonomik, enerji güvenliği ve çevresel hedeflerini destekleyecek şekilde nükleer enerjinin daha fazla kullanılmasını sağlayacak adımlar atmaya teşvik ediyoruz.
- Özellikleri temel alan, tutarlı ve uzun vadeli enerji politikaları izlenmesi
Enerji politikaları, farklı enerji kaynaklarının sağladığı özellikleri ve sistem değerini dikkate almalıdır. Nükleer enerji; güvenilirliği, sevk edilebilirliği, dayanıklılığı, enerji güvenliğine katkısı, karşılanabilirliği, çevresel performansı ve endüstriyel rekabet gücü ile ekonomik büyümeye katkısı açısından değerlendirilmelidir.
Hükümetler; nükleer enerjiye yatırım yapmak, nükleer enerjiyi devreye almak ve sürdürülebilir şekilde işletmek için gerekli güveni sağlayacak tutarlı, öngörülebilir ve kalıcı politika, piyasa, finansman ve düzenleyici çerçeveler oluşturmalıdır.
- Enerji güvenliği ve dayanıklılığının korunması
Enerji güvenliği; çeşitlendirilmiş bir elektrik üretim yapısını, dayanıklı tedarik zincirlerini ve yakıt fiyatlarındaki oynaklığa, tedarik kesintilerine ve jeopolitik risklere maruz kalmanın azaltılmasını gerektirir.
Nükleer enerji; güvenilir ve yüksek kapasite faktörüyle çalışabilmesi, uzun süreli işletme imkânı ve çeşitlendirilmiş yakıt tedariki sayesinde enerji güvenliğini güçlendirir.
Hükümetler, nükleer enerjiyi uzun vadeli enerji güvenliği ve dayanıklılık stratejilerinin temel bileşenlerinden biri olarak kabul etmelidir.
- Finansmana erişimin kolaylaştırılması
Nükleer enerji; uzun vadeli değerini dikkate alan ve nükleer değer zincirinin tamamında yatırımlara olanak sağlayan öngörülebilir, kalıcı ve teknolojiye uygun finansman ve piyasa çerçevelerine ihtiyaç duyar.
Bu kapsamda:
- mevcut tesislerin işletilmesinin sürdürülmesi ve modernizasyonu,
- yeni nesil yakıtların geliştirilmesi,
- nükleer yakıt çevrimi altyapısı,
- tedarik zinciri kapasitesi
dâhil olmak üzere nükleer değer zincirinin tamamına yatırım yapılabilmelidir.
Finansman yaklaşımları ülkelerin ulusal koşullarını dikkate almalı ve kamu ile özel sektör mekanizmalarından yararlanmalıdır.
Nükleer enerji, gerekli düzenlemelerin bulunduğu durumlarda temiz enerji yatırımlarına, iklim finansmanına, sürdürülebilir finansman çerçevelerine ve temiz enerji tedarik mekanizmalarına adil erişime sahip olmalıdır.
- Uluslararası düzenleyici iş birliğinin güçlendirilmesi
Uluslararası düzenleyici iş birliği, nükleer enerjinin güvenli, emniyetli ve verimli biçimde devreye alınmasını desteklemelidir. Bununla birlikte, güvenlik, fiziksel güvenlik ve nükleer güvence alanlarında yüksek standartlar korunmalıdır.
İş birliği;
- düzenleyici yaklaşımların uyumlaştırılmasını,
- güvenilir düzenleyici kurumlar tarafından gerçekleştirilen tasarım değerlendirmelerine ve onaylarına daha fazla güvenilmesini,
- standartlaştırılmış reaktör tasarımları için lisanslama süreçlerinin daha verimli hale getirilmesini
desteklemelidir.
- Dayanıklı ve güvenilir nükleer tedarik zincirlerinin güçlendirilmesi
Güçlü, dayanıklı ve güvenilir bir nükleer tedarik zinciri, stratejik bir varlık ve nükleer enerjinin yaygınlaştırılmasının temel unsurlarından biridir.
Politikalar, nükleer değer zincirinin tamamında yeterli kapasitenin oluşturulmasını desteklemelidir. Bu zincir:
- yakıt tedarikinden,
- imalata,
- inşaata,
- işletmeye,
- bakıma,
- atık yönetimine,
- uzmanlaşmış hizmetlere
kadar uzanmaktadır.
Uluslararası iş birliği; özellikle nükleer yakıt ve mevcut nükleer santrallerin işletilmesini sürdürmek ve büyümeyi mümkün kılmak için gerekli diğer kritik kapasitelere yönelik olmak üzere tedarik çeşitlendirmesini, dayanıklılığı ve tedarik güvenliğini güçlendirmelidir.
- Yetkinliklerin, endüstriyel kapasitenin ve inovasyonun geliştirilmesi
Nitelikli iş gücü, güçlü endüstriyel kapasite ve sürekli inovasyon, nükleer enerjinin uzun vadeli başarısı için temel unsurlardır.
Hükümetler ve sanayi kuruluşları; mevcut nükleer filoları desteklemek ve gelecekteki uygulamaları gerçekleştirmek için gerekli:
- eğitim,
- mesleki yetiştirme,
- araştırma,
- imalat,
- bilgi ve uzmanlık altyapısını
güçlendirmelidir.
İnovasyon politikaları, nükleer yaşam döngüsünün tamamında ve farklı teknoloji ve uygulama alanlarında ilerlemeyi desteklemelidir. Bunlar arasında:
- reaktörler,
- nükleer yakıtlar,
- atık yönetimi,
- endüstriyel ısı,
- hidrojen
yer almaktadır.
Sonuç
Nükleer enerji; enerji güvenliği, güvenilirlik, ekonomik rekabet gücü, endüstriyel kapasite ve çevresel performans alanlarında önemli ve kendine özgü bir katkı sağlayabilir.
Bu nedenle nükleer endüstri; nükleer enerjinin adil koşullarda rekabet edebileceği ve enerji sistemine ve daha geniş ekonomiye yaptığı toplam katkının dikkate alınacağı, özellikleri temel alan, öngörülebilir ve kalıcı bir politika ortamını desteklemektedir.
Uluslararası iş birliği;
- düzenleyici etkinliği,
- finansmana erişimi,
- beceri ve insan kaynağını,
- inovasyonu,
- dayanıklı tedarik zincirlerini
güçlendirmelidir.
Böylece ülkeler, ulusal önceliklerini en iyi şekilde destekleyen nükleer teknolojileri devreye alabileceklerdir.
İmzalayan kuruluşlar
| Kuruluş | Temsilci | Görevi |
| Canadian Nuclear Association | George Christidis | Başkan ve CEO |
| GIFEN (Fransa) | Xavier Ursat | Başkan |
| Japan Atomic Industrial Forum | Hideki Masui | Başkan ve CEO |
| Korea Atomic Industrial Forum | Baeksik Noh | İcra Başkan Yardımcısı ve COO |
| Nuclear Energy Institute (ABD) | Maria Korsnick | Başkan ve CEO |
| Nuclear Industry Association (Birleşik Krallık) | Tom Greatrex | CEO |
| nucleareurope | Emmanuel Brutin | Genel Direktör |
| World Nuclear Association | Sama Bilbao y León | Genel Direktör |
Belge 17–18 Eylül 2026, Paris tarihli Roadmaps to New Nuclear Conference – 2026 / Nuclear Industry Statement belgesidir.
Nükleer Endüstri Bildirisi